Fed: Faizler sıfırda tutuldu, 2023 sonuna kadar iki artış projekte ediliyor

Fed toplantısı genel olarak “tapering” beklentilerini öne çeken ve daha hızlı bir zemine oturabilecek temellerin olgunlaştığını gösteren bir havada geçmiş görünüyor.

Fed toplantısı genel olarak “tapering” beklentilerini öne çeken ve daha hızlı bir zemine oturabilecek temellerin olgunlaştığını gösteren bir havada geçmiş görünüyor. Ekonomi toparlanırken ve asıl koşulları oluşturan etmen olarak enflasyon daha endişe verici boyutlara ilerleme aşamasındayken, bize olgusal olarak bir şeyler anlatabilecek olan nokta grafiği, daha erken döneme ve daha yüksek faiz pozisyonuna hareket eden bazı üyelerin olduğunu işaret ediyor.

 

Politika açıklamasının içeriğine ve değişikliklere bakacak olursak; "Aşılarda kaydedilen ilerleme, ABD'de Covid-19'un yayılmasını azalttı" ve “Bu ilerleme ve güçlü politika desteği ile ekonomik faaliyet ve istihdam göstergeleri güçlendi” cümleleri öne çıkıyor. Enflasyonun artışına ve buna bağlı politika pratiklerine ise; “Enflasyon, büyük ölçüde geçici faktörleri yansıtarak yükseldi. Genel finansal koşullar, kısmen ekonomiyi ve ABD'deki hane halklarına ve işletmelerine kredi akışını desteklemeye yönelik politika önlemlerini yansıtarak uyumlu olmaya devam ediyor” ibaresiyle referans verilmiş. Ekonominin genel toparlanmasına ve salgın koşullarına ilişkin olarak ise; “Aşılarla ilgili ilerleme, halk sağlığı krizinin ekonomi üzerindeki etkilerini azaltmaya devam edecek, ancak ekonomik görünüme yönelik riskler devam edecek” ifadesi kullanılıyor. Yani, ekonomik risk dengesine yönelik olarak şerh konulduğunu görüyoruz, ancak ekonomik projeksiyonlara da yansıdığı üzere önceki toplantının güncel kalmayan açıklamalarından daha iyi bir konumlanmadayız.

 

Fed, IOER (bankaların Fed hesaplarında tuttukları paraya ödenen faiz) ve zorunlu karşılık oranlarında artış gerçekleştirdi. Ters repo işlemleri kapsamında piyasadan çekilmekte olan likidite ile de, Fed’in teknik ayarlamalara başladığını bir süredir belirtiyorduk. Küresel USD likiditesinin ise, diğer Merkez bankalarına sağlanan swap hatlarının yılsonuna kadar devam ettirilecek olmasından anlıyoruz. Diğer taraftan; enflasyon ve istihdam konusunda “önemli ilerleme” kaydedilene kadar aylık 120 milyar USD varlık alımlarının devam ettirileceği taahhüdü devam ediyor. Ekonomik ilerleme konusunda; risk dengesinde temkinli duruş sürüyor, ancak aşılamaya dair resim daha iyimser ve bu kapsamda da aşılamada aşama kaydedilmeye devam edildikçe ekonomik açılmaların devamı ve istihdam büyümesinin gelişmesi gibi etmenler de söz konusu olacaktır. İstihdamdaki gelişme, “finansal koşulların uyumlu hale getirilmesi” kapsamındaki sıkılaşma evresi için Fed’i bir sonraki kademeye daha çabuk getirecek potansiyele sahip.

 

Fed, 2023'ün sonuna kadar enflasyon tahminlerini belirledi. Yetkililer, 2021'de tercih ettikleri fiyat baskısı ölçümünün Mart ayındaki %2,4'lük tahmine kıyasla %3,4 arttığını görüyorlar. 2022 tahmini %2'den %2,1'e, 2023 tahmini ise %2,1'den %2,2'ye yükseltildi.

 

Enflasyon konusu çok boyutlu ve asıl sorun tedarik darboğazlarından kaynaklanıyor. Yani, talebin normal koşullara indirgenmesiyle sönümlenecek bir enflasyon, yine Fed’in hedeflediğinin çok üstünde olacaktır. Daha zor tedarik aşaması, aynı zamanda daha uzun teslimata neden oluyor ve fiyat dengesi bundan etkileniyor. Sıkı arz koşullarında yüksek talep, bu fiyat dengesini yukarıda tutuyor. Karşılanamayan talebin daha uzun süreli stok devir hızının da en başta imalat sanayiini yavaşlatıcı etkisi önemli bir risk. TÜFE, son iki aylık süreçte beklenenden daha fazla bir ısınmaya işaret ediyor. Benim yaşım Volcker dönemi enflasyonuna elbette yetmiyor, ancak şu an İktisat tarihi derslerim ve vaka analizlerine referans verilmeye yakın koşullara yaklaşıyor olabiliriz. Emtia rallisi konusunda da, spot fiyatlardan çok vadeli fiyatlar, özellikle de uzun vadeye ilişkin fiyatlar bize daha çok bulgu verecektir. Elbette contango dolayısıyla daha uzun vade pahalı olacak, ancak fiyat curve’lerindeki eğim ne kadar kuzeye gidiyorsa o zaman enflasyon korkuları da o kadar beslenecek demektir. En önemlisi de petrol, bakır ve demir/çelik fiyatları…

 

FOMC, ekonomik büyüme tahminlerini yükseltti. Gayri safi yurtiçi hasılanın bu yıl %6,5'lik bir önceki tahminden %7’ye revize edildiği görüldü. 2022 büyüme tahmini %3,3'te tutuldu ve 2023 tahmini Mart ayındaki %2,2'den %2,4'e yükseltildi. 2021 sonunda işsizlik için medyan tahmini %4,5'te değişmedi ve bir yıl sonrasına medyan tahmin %3,9'dan %3,8'e düşürüldü. 2023 tahmini ise %3,5 olarak tutulmuştu.

 

Fed üyelerinin ve bölgesel Fed başkanlarının, öngörülen uygun para politikasına ilişkin bireysel varsayımları altında ekonomik projeksiyonları, Haziran 2021… Kaynak: Federal Reserve, Bloomberg

 

İşin en can alıcı noktası olan faiz projeksiyonlarındaki yansıma da aslında, Banka içinde şahinler ve güvercinler arasındaki halat çekme yarışının şahinler lehine gelişim gösterdiğini ortaya koyuyor. 18 yetkiliden 13’ü 2023'ün sonunda en az bir faiz artırımından yana (bu sayı Mart toplantısında 7 idi). 11 yetkili ise, en az 2 faiz artışı bekliyor (daha fazla faiz artırımı bekleyenler de var, bu medyan tahmin, yani en çok noktanın toplandığı aralık). 2022 gibi erken bir döneme ilişkin ise 7 üyenin faiz artışı beklentisi söz konusu.

 

ABD Merkez Bankası’nın faiz oranlarının gidişatına ilişkin görünümüne işaret etmek için kullandığı nokta grafiği, yetkililerin bu yıl politikada herhangi bir değişiklik beklemediğini ve 2023 yılı sonuna kadar iki faiz artırımına yöneldiğini gösteriyor. Kaynak: Bloomberg, Federal Reserve

 

Sonuç olarak; güvercin Powell’a karşı şahin ağırlığı artan bir Fed var ve yeni döneme ilişkin konumlanma teknik ayarlamalarla uyumlu bir şekilde ilerleyen zamanlarda olgunlaşacak gibi görünüyor. FOMC aksiyon üzerinden değil; açıklama ve nokta grafiği üzerinden okunacaktı ve aynen o şekilde de oldu. FOMC sonrasında 10 yıllık tahvil faizleri ilk saat içinde %1,57 seviyesine yükselmiş durumda. Gelişmekte olan ülkelerin finansal koşullarını ayarlaması konusunda “erken tapering” riskini hesaba katmaları gerekecek.

Kaynak Tera Yatırım-Enver Erkan 
Hibya Haber Ajansı

Okunma